Yazılımı Tamamen Kaldırma

Bir programı silmek çoğu kişi için tek tıklık bir iş gibi görünür: listeden bul, "Kaldır" düğmesine bas, bitti. Ancak birçok uygulama sisteme yerleşirken dosyalarını tek bir klasöre koymakla yetinmez; ayar dosyaları, kayıt defteri girdileri, arka planda çalışan servisler ve zamanlanmış görevler bırakır. Kaldırma işlemi tamamlandığında bunların bir kısmı yerinde kalır. Sonuç genellikle şudur: diskte gereksiz yer tutan artıklar, açılışta hâlâ çalışmaya çalışan bileşenler, hatta programı yeniden kurmaya çalıştığınızda çıkan tuhaf hatalar. Bu rehberde program kaldırma işini baştan sona, artık bırakmayacak şekilde nasıl yapacağınızı adım adım ele alıyoruz.

Kaldırma Sihirbazı Neden Her Şeyi Silmez?

Uygulamalar kurulum sırasında birden fazla noktaya dokunur. Kaldırma sihirbazı ise yalnızca geliştiricinin listeye eklediği dosyaları temizler. Kullanıcı verisi sayılan ayarlar, lisans bilgileri, önbellek klasörleri ve profil dosyaları çoğu zaman bilinçli olarak korunur. Mantık şudur: kullanıcı programı tekrar kurarsa ayarları kaybolmasın.

Bu davranış tek başına zararlı değil. Sorun, üst üste kurulup kaldırılan onlarca programın yıllar içinde birikmesiyle başlıyor. Özellikle sürücü paketleri, yazıcı yazılımları, oyun platformları ve güvenlik yazılımları geride en çok iz bırakan gruplardır.

Doğru Sırayla Kaldırma

Temiz bir kaldırma işlemi, sırayı bozmadan yapıldığında çok daha az iş çıkarır. Önerilen akış şöyle:

1. Programı tamamen kapatın. Sistem tepsisinde (saatin yanında) simgesi varsa sağ tıklayıp çıkış yapın.
2. Görev Yöneticisi'ni açıp uygulamaya ait süreçlerin gerçekten sonlandığını doğrulayın.
3. Ayarlar > Uygulamalar bölümünden ya da Denetim Masası'ndaki "Program ekle veya kaldır" listesinden kaldırma işlemini başlatın.
4. Sihirbaz "ayarlarımı ve verilerimi silmek istiyor musunuz?" diye sorarsa, programı bir daha kullanmayacaksanız evet deyin.
5. İşlem bittikten sonra bilgisayarı yeniden başlatın. Bazı dosyalar yalnızca yeniden başlatmada silinir.

Bir uygulamanın kendi klasöründe uninstall.exe veya unins000.exe gibi bir dosya varsa, listeden görünmüyorsa bunu doğrudan çalıştırabilirsiniz. Bu, taşınabilir kurulumlarda sık karşılaşılan bir durumdur.

Geride Kalan Dosyaları Temizlemek

Yeniden başlattıktan sonra artık avına çıkabilirsiniz. Aşağıdaki konumlara bakıp programın ya da üreticinin adını taşıyan klasörleri arayın:

Adres çubuğuna doğrudan %appdata% yazarak ilgili klasöre hızlıca gidebilirsiniz. Emin olmadığınız bir klasörü silmek yerine adını değiştirip birkaç gün bekleyin; bir şey bozulmazsa kalıcı olarak kaldırın. Yanlışlıkla sildiğiniz bir şey olursa dosya kurtarma yöntemlerine başvurabilirsiniz, ancak önlem almak her zaman daha kolaydır.

Kayıt Defteri Konusunda Ölçülü Olun

Kayıt defteri (Registry) artıkları genellikle birkaç kilobayt yer tutar ve performansı hissedilir şekilde etkilemez. Buna rağmen bir programı yeniden kurarken "zaten kurulu" hatası alıyorsanız temizlik gerekebilir. Bu durumda:

• Regedit'i açmadan önce Dosya > Ver ile yedek alın.
• Ctrl+F ile yalnızca program veya üretici adını arayın; genel kelimelerle arama yapmayın.
• HKEY_CURRENT_USER\Software ve HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE altındaki üretici anahtarlarına odaklanın.
• Ne olduğunu anlamadığınız anahtarları olduğu gibi bırakın.

Arka Planda Kalanlar: Servisler, Görevler ve Sürücüler

En rahatsız edici artıklar dosyalar değil, hâlâ çalışmaya çalışan bileşenlerdir. Bunları şu üç yerde kontrol edin:

• Görev Yöneticisi > Başlangıç: Açılışta çalışan ama karşılığı olmayan girdileri devre dışı bırakın. Windows'un açılış hızını artırmak isteyenlerin ilk baktığı yer de burasıdır.
• services.msc: Kaldırılan programa ait servis "Durduruldu" ama listede duruyorsa, başlangıç türünü Devre Dışı yapın.

  İlgili kaynaklar